David Grosman dobitnik Nacionalne jevrejske nagrade za knjigu godine

David Grosman dobitnik je Nacionalne jevrejske nagrade za knjigu godine za roman Do kraja zemlje koji je do sada preveden na blizu trideset jezika.

U najužem izboru, pored Grosmanovog romana Do kraja zemlje, našli su se romani Nevidljivi most Džuli Orindžer, Uputstva Adama Levina i Nemezis Filipa Rota.

Nacionalnu jevrejsku nagradu za knjigu godine od 1948. godine dodeljuje Nacionalni jevrejski savet za knjigu, a nagrada se tradicionalno dodeljuje u Njujorku.

U proteklih nekoliko meseci David Grosman je dobio nekoliko velikih svetskih priznanja, među kojima su i Nagrada „Albatros“ i Nagrada nemačkih izdavača i knjižara za mir. Njegov roman Do kraja zemlje, objavljen pre pola godine u prevodu Davida Albaharija i u izdanju njegovog srpskog izdavača Arhipelaga, svetska kritika ga je ocenila kao novo remek-delo velikog majstora savremene svetske književnosti. Polovinom aprila ove godine David Grosman je na Međunarodnom književnom festivalu „Prose fest“ u Novom Sadu dobio Nagradu „Milovan Vidaković“.

Napisan na blizu 600 strana, roman Do kraja zemlje je uzbudljiva, nesvakidašnje moćna i ispunjena saga o izraelsko-palestinskim odnosima, o ljubavi i patnji, i o pogibiji sina u ratu sa Hezbolahom u Libanu.

Dok sin odlazi u rat, njegovi majka i otac kreću na pešačenje stazom oko Izraela, posvećujući tu dugu šetnju sinu za koga strepe i strahovima i nadama s kojima žive. Sin odlazi u rat vođen osećanjem dužnosti, a majka i otac odlaze od kuće na hodočasničko pešačenje jer se boje da će ih kod kuće zateći vest o pogibiji sina. Pešačenje, prisećanje i neprestani dijalog jesu pokušaj da se u magiji priče održi sigurnost sinovljevog života. U dugom pešačenju majka i otac, razdvojeni u običnom životu, prisećaju se celog svog života, odrastanja sina, svojih ljubavi, uspona i padova, časova sreće i časova u kojima su gubili svaku nadu. Čudesna snaga Grosmanovog romana proističe iz sposobnosti da istoriju svede na ljudsku meru, a da u običnosti otkrije slojeve istorije i nužnosti koje je ona izazvala.

Istorija i savremenost, ljubav i mržnja, strast i očaj, bol i bes, skrušenost i bekstvo od zadatog života, sećanje i stvarnost, osnovne ljudske vrednosti u svetu punom nasilja, svakodnevni život sa stalnim strahom od novog rata ili od rata koji je u toku ili od bombaša samoubica – sve su to velike teme Grosmanovog romana kazanog u duhu uzbudljive, iznijansirane i slojevite priče. Grosman pripoveda sugestivno i uzbudljivo, a njegov roman dobija snagu velike freske i polifonije u kojima se sabiraju slike i glasovi, iskustva proživljenog života i sve ono što je vredno sećanja.

Kako sam Grosman kaže, roman Do kraja zemlje je njegova najintimnija knjiga. Govoreći o istoriji izraelsko-palestinskih odnosa, Grosman pripoveda o savremenim događajima, a jedno od finala ove uzbudljive i voluminozne knjige jeste pogibija piščevog sina u jedinicima izraelske vojske na samom kraju rata sa Hezbolahom.